Zobacz też:






już do lat 20 dochodził, odprawił Gubernerów Jegomość, a paniczowi po wielu rozsądnych panie przestrogach i uwagach, pozwolił pomagać sobie w zarządzie gospodarskim.... Od tej pory codziennie prawie na koniu panicz jeździł, doglądał i zdawał po tem ojcu relacyę; ledwo ze mu czasem Jegomość wyjechać w sąsiedztwo pozwolił, a strzegł strasznie i uważał towarzystwa młodych szczególniej, z któremi panicz zawierał znajomości, bo mówił często: ze nic panie tak prędko nie zepsuje młodego, jak zła kompanja... Wieczorami jeżeli kogo nie było z sąsiedztwa (a bywała zawsze prawie massą gości), to poczciwy nasz panicz po dziennej pracy musiał jeszcze czytać rozumne książki i pisać swoje uwagi.... ale nadeszła nareszcie chwila straszna dla panicza i dla nas, którzyśmy do Jegomości byli tak przywiązani, zachorzał pewnego razu nasz starszy Pan i Bogu ducha oddał.... A pamiętam jak
gdyby to dziś było, choć to temu już rok drugi, staliśmy około łóżka Jegomościnego, ja, pani Adamowa, panna Scholastyka co mieszka na dworkach na wsi, pan Kapitan i Bartosz, panicz klęczał przy łożu w nogach szlochając, a Jegomość cichym już głosem, z obrazem Matki Boskiej w ręku, tym co to wisi w sypialnym pokoju panicza, dawał ostatnie przestrogi synowi i żegnał go i nas razem. Płaczu było i lamentu nie mało, to Aspan łatwo możesz się domyśleć i teraz jeszcze jak sobie wspomnę to mi się łzy w oczach kręcą".... i na tem zwykle kończył swe opowiadanie Walenty, i łzę rękawem ocierał.
Podobne odebrawszy wychowanie Staś do 22 roku życia, przechował się jak rozwijający się pączek róż)', w całej swej świeżości i krasie: czy go robak zepsucia zawcześnie nie stoczy, o tem trudno zaręczyć, wiek bowiem Stasia tak jest skłonnym do odmian, charakter nie wyrobiony,
zasady nie ustalone, tak łatwo w tę lub ową przechylić się mogą stronę. Jeden krok w zgubne, naganne towarzystwo, a nieświadomemu świata i ludzi jak Staś młodzieńcowi, łatwo zatrze niewinność z jego czoła, zagłuszy w nim ziarno cnoty z mozołem przez rodziców wszczepione.
Na szczęście przyjaciółmi jego dotychczasowymi, było kilku młodych, podobne do 'niego wiodących życie i podobnych jemu zasad zwolenników.
Kończąc ten powierzchowny Stasia obrazek, dodać jeszcze potrzeba, ze co do wyobrażeń o miłości, bo któż o niej w jego wieku nie marzy, utworzył on był w swej głowie ideał, który pieścił, do którego wzdychał, a którego może nie spodziewał się znaleść, bo dotychczas widziane okoliczne piękności, ani troszkę nie były zbliżone do tego wymarzonego przezeń obrazu.
Drugi to rok dopiero jak z pod ojcowskiej wyszedłszy opieki, zarządzał jak